Για το διαχωρισμό της εκκλησίας από το κράτος

Για πρώτη φορά, με την ορκωμοσία της κυβέρνησης του Α. Τσίπρα είδαμε τον πρωθυπουργό καθώς και ορισμένα μέλη του Υπουργικού Συμβουλίου να ορκίζονται με πολιτικό όρκο. Επίσης είναι γνωστή η αντίθεση του Συ.Ριζ.Α. για την ανάρτηση των θρησκευτικών συμβόλων σε δημόσιους χώρους. Είναι όμως αυτά - καθώς και η συνταγματική επίκληση στην Αγία Τριάδα - η ουσία και το αντικείμενο που θεωρητικά θα αποτελέσει το διαχωρισμό της Αυτοκέφαλης Εκκλησίας της Ελλάδος από το ελληνικό κράτος;

Το κυριότερο σημείο είναι οι δομικές μεταρρυθμίσεις που πρέπει να γίνουν και θα έπρεπε να είναι στην ουσία του προγραμματικού λόγου του Συ.Ριζ.Α. μιας και κόπτεται ως αριστερό κόμμα για το συγκεκριμένο θέμα. Ο ουσιαστικός διαχωρισμός προϋποθέτει ότι οι ιερείς, ο κλήρος, θα σταματήσουν να είναι δημόσιοι υπάλληλοι και θα αρχίσουν να πληρώνονται από την εκκλησία. Το γεγονός αυτό, δηλαδή οι ιερείς μιας θρησκευτικής ομολογίας να είναι δημόσιοι υπάλληλοι δεν υπάρχει σε κανένα άλλο κράτος της Ευρωπαϊκής Ένωσης. Όμως η Εκκλησία της Ελλάδος για να γίνει αυτό, το πρώτο που θα ζητήσει είναι η περιουσία που έδωσε στο Κράτος εις αντάλλαγμα του να είναι οι ιερείς δημόσιοι υπάλληλοι (Α.Ν. 536/1945 και Σύμβαση 1952). Ίσως είναι ευκαιρία με αυτόν τον αρχιεπίσκοπο και με αυτόν τον πρωθυπουργό να γίνει. Ο αρχιεπίσκοπος Ιερώνυμος είναι από τους λίγους ιεράρχες που αποδεικνύονται καλοί συνομιλητές και δεν καταφεύγουν σε σύγκρουση.

Ποιο θα είναι όμως το αποτέλεσμα; Από τη μια μπορεί να ζημιωθεί βραχυπρόθεσμα το δημόσιο από την απώλεια μεγάλων οικοπέδων και να αρχίσει να πληρώνει ενοίκιο για υποδομές που υπάρχουν σε πρώην εκκλησιαστική περιουσία ή να κληθεί να τις αγοράσει. Από την άλλη όμως μακροπρόθεσμα θα ευνοηθεί, διότι θα απολυθούν χιλιάδες δημόσιοι υπάλληλοι με μια υπογραφή, θα καταργηθούν αντίστοιχες μελλοντικές συντάξεις και θα ευνοηθεί η αγορά από το outsourcing που θα αναγκαστεί να κάνει η εκκλησία για τις διάφορες υπηρεσίες της. Επίσης, με τον τρόπο αυτό και η φορολογία που θα κληθεί να πληρώσει η Εκκλησία της Ελλάδος θα είναι αναμφίβολα πολύ μεγαλύτερη, αφού θα περιέλθουν ξανά στην κατοχή της οι παραπάνω κρατικές ιδιοκτησίες

Ο Τσίπρας πρέπει αναμφίβολα να σπάσει αυγά, θα το τολμήσει; Αυτός είναι ο πραγματικός διαχωρισμός και όχι το αν θα κατέβουν ή όχι οι εικόνες από τα σχολεία ή τις δημόσιες υπηρεσίες, αν ορκίζεται ο πρωθυπουργός ή το υπουργικό συμβούλιο με θρησκευτικό όρκο.

Θυμίζω για την ιστορία πως ήδη το προσπάθησε ο Α. Τρίτσης στο παρελθόν (Νόμος 1700/1897) και απέτυχε. Ίσως θα πρέπει λοιπόν να υπάρξει εκτός από καλή συνεννόηση και μεγαλύτερο σθένος για την προσπάθεια αυτή.